Gore-Tex — co musisz wiedzieć
Gore-Tex® to zarejestrowana marka W. L. Gore & Associates (1958, Newark, Delaware) oznaczająca membranę — nie osobny materiał. Klasyczny Gore-Tex to ePTFE (expanded polytetrafluoroethylene) o ok. 1,4 mld porów/cm² średnicy ~0,2 µm — 20 000× mniej niż kropla wody, 700× więcej niż cząsteczka pary wodnej. Słup wody ≥28 000 mm H₂O (ISO 811), MVTR 17 000–25 000+ g/m²/24h (ISO 15496). Od 2022 r. Gore rolluje ePE (expanded polyethylene) — PFAS-free odpowiednik o porównywalnej wodoodporności i niższej masie. Membrana laminowana jest w 2L, 2.5L lub 3L zgodnie z przeznaczeniem.
Pielęgnacja kurtki Gore-TexGore-Tex to nie tkanina — to membrana laminowana
„Gore-Tex to materiał” to najczęściej powielany błąd w polskim internecie. Gore-Tex® to zarejestrowany znak towarowy W. L. Gore & Associates oznaczający cienki film polimerowy — membranę — laminowaną termicznie z tkaniną wierzchnią i podszewką lub warstwą ochronną. Sama membrana jest zbyt delikatna, żeby nosić ją bezpośrednio; zawsze występuje w laminacie.
Z punktu widzenia norm włókienniczych Gore-Tex nie jest tkaniną w sensie PN-ISO 2076:2021 ani PN-ISO 7211 (brak struktury osnowa-wątek). Jest warstwą barierową w kompozycie tekstylnym, której parametry mierzy się normami odrębnymi od klasycznej charakterystyki tkaniny: ISO 811 (słup wody), ISO 15496 (MVTR), ISO 11092 (R_et, opór pary wodnej).
Szeroki kontekst wodoodpornych tkanin, powłok i membran — tkanina wodoodporna. Hierarchia włókiennicza i miejsce fluoropolimerów w klasyfikacji — włókna syntetyczne.
Chemia ePTFE — expanded polytetrafluoroethylene
Klasyczna membrana Gore-Tex to ePTFE — rozszerzony (expanded) politetrafluoroetylen. Chemicznie to fluoropolimer o wzorze (-CF₂-CF₂-)ₙ, znany szerzej jako teflon (PTFE odkryty przez Roy Plunketta w DuPont, 1938). W postaci „expanded” (patent US 3,953,566, Robert W. Gore, 1976) polimer jest szybkim rozciąganiem w wysokiej temperaturze przekształcany w strukturę węzłowo-fibrylarną — miliardy mikroskopijnych węzłów PTFE połączonych fibrylami, z ok. 70% objętości wypełnionej powietrzem.
| Parametr | Wartość | Źródło |
|---|---|---|
| Wzór chemiczny | (-CF₂-CF₂-)ₙ | IUPAC |
| Nazwa generyczna | politetrafluoroetylen (PTFE) | PN-ISO 2076:2021 |
| Nazwa handlowa PTFE (DuPont) | Teflon® | DuPont |
| Gęstość PTFE litego | 2,15 g/cm³ | dane materiałowe |
| Gęstość ePTFE (rozszerzonego) | ~0,6–1,0 g/cm³ (zależnie od rozszerzenia) | W. L. Gore & Associates |
| Stabilność termiczna | −240°C do +260°C (krótkotrwale +350°C) | dane materiałowe PTFE |
| Odporność chemiczna | odporny na wszystkie kwasy, zasady, rozpuszczalniki organiczne | IUPAC / DuPont |
| Współczynnik tarcia (PTFE) | 0,04–0,10 (jeden z najniższych wśród polimerów) | dane materiałowe |
| Średnica pora ePTFE | ok. 0,2 µm (200 nm) | W. L. Gore, specyfikacja techniczna |
| Gęstość porów Gore-Tex | ok. 1,4 mld porów/cm² (ok. 9 mld/cal²) | W. L. Gore / Wikipedia |
| Grubość membrany Gore-Tex | ok. 0,01 mm (10 µm) | W. L. Gore |
| Rozciąg ePTFE w procesie | do ok. 800% (≈10×) w temperaturze ~300°C | patent US 3,953,566 |
Dla porównania skal: ludzki włos ma 50–100 µm średnicy (5–10× grubszy od całej membrany), kropla deszczu 100–2000 µm, cząsteczka pary wodnej 0,0004 µm (0,4 nm). Membrana ePTFE jest cieńsza od kartki papieru (ok. 80 µm) o rząd wielkości — ale wytrzymuje ciśnienie hydrostatyczne 28 000 mm H₂O (prawie 3 metrów słupa wody).
Chemicznie ePTFE należy do grupy fluoropolimerów (wiązania C–F) — osobnej rodziny w klasyfikacji PN-ISO 2076:2021, odrębnej od klasycznych syntetyków odzieżowych (poliestry, poliamidy, akryle, elastany). Szczegóły klasyfikacji — włókna syntetyczne.
Jak działa membrana — selektywny rozmiar porów
Mechanizm Gore-Tex opiera się na zderzeniu skali wielkości cząstek. Pory membrany są na tyle małe, że zatrzymują kroplę wody (faza ciekła) pod ciśnieniem hydrostatycznym, ale na tyle duże, że przepuszczają cząsteczkę pary wodnej (faza gazowa).
Trzy skale, jedno zjawisko
| Obiekt | Rozmiar | Skala vs por Gore-Tex |
|---|---|---|
| Por membrany Gore-Tex | ok. 0,2 µm (200 nm) | referencja (1×) |
| Cząsteczka pary wodnej (H₂O gaz) | ok. 0,0004 µm (0,4 nm) | ok. 700× mniejsza |
| Cząsteczka tlenu (O₂) | ok. 0,00034 µm | ok. 600× mniejsza |
| Cząsteczka azotu (N₂) | ok. 0,00037 µm | ok. 540× mniejsza |
| Bakteria (np. E. coli) | ok. 1–2 µm | ok. 5–10× większa |
| Ludzki włos (średnica) | 50–100 µm | 250–500× większy |
| Kropla mgły / mżawki | 10–50 µm | ok. 50–250× większa |
| Kropla deszczu | 100–2 000 µm | ok. 500–10 000× większa |
Kluczowe uproszczenie: woda ciekła nie przechodzi, bo napięcie powierzchniowe kropli uniemożliwia jej „przecisk” przez pory 0,2 µm. Para wodna przechodzi, bo pojedyncza cząsteczka H₂O w fazie gazowej jest 700× mniejsza od pora. Gradient wilgotności działa od strony wewnętrznej (wysokie stężenie pary — pot pod kurtką) na zewnętrzną (niskie — atmosfera).
Rola DWR i zjawisko wet out
Sama membrana nie wystarczy — tkanina wierzchnia musi pozostać sucha, inaczej nasiąka (zjawisko wet out). Kiedy tkanina wierzchnia chłonie wodę, woda zalega na zewnętrznej stronie laminatu, blokując gradient pary (para z wnętrza nie może uciec, bo na zewnątrz też jest wilgotno). Efekt subiektywny: „kurtka przecieka” — choć sama membrana jest szczelna, a mokrość to skroplony pot.
Rozwiązaniem jest DWR (Durable Water Repellent) — powłoka hydrofobowa na zewnętrznej tkaninie. DWR nie zapewnia wodoszczelności (osiąga tylko 1 500–5 000 mm H₂O), ale utrzymuje tkaninę wierzchnią suchą, pozwalając membranie pracować. DWR zużywa się po 20–40 praniach i wymaga reaktywacji (ciepło suszarki) lub reimpregnacji (Nikwax TX.Direct, Grangers Repel Plus).
Pełny przegląd mechanizmu DWR i porównanie z membraną — tkanina wodoodporna — DWR vs membrana.
MVTR spada, gdy zrównują się gradienty
Typowy błąd w opisach: „Gore-Tex oddycha zawsze”. Faktycznie MVTR (Moisture Vapor Transmission Rate) zależy od gradientu ciśnienia pary po obu stronach membrany. Im wyższa wilgotność zewnętrzna i niższa różnica temperatury, tym mniejszy gradient i słabszy transfer pary. W deszczu przy 18°C i 95% wilgotności zewnętrznej MVTR może spaść do 30–50% wartości katalogowej — dlatego kurtka w ciepłym deszczu wydaje się „dusić” nawet w wariancie Pro.
Historia Gore-Tex — od kuchennego laboratorium do rynku 2026
| Rok | Wydarzenie |
|---|---|
| 1938 | Roy Plunkett w DuPont odkrywa przypadkowo PTFE (teflon) — polimer w komorze sprężonego tetrafluoroetylenu |
| 1 stycznia 1958 | Wilbert „Bill” L. Gore + Genevieve („Vieve”) Gore zakładają W. L. Gore & Associates w piwnicy domu w Newark, Delaware. Start od izolacji kabli PTFE |
| 1969 | Robert („Bob”) W. Gore (syn założycieli) rozciąga pręt PTFE w ~300°C uzyskując ePTFE o ok. 70% objętości powietrza. Kable Gore użyte w misji Apollo 11 |
| 1976 | Patent US 3,953,566 na ePTFE — „Process for producing porous products” (Robert W. Gore, W. L. Gore & Associates) |
| 1977 | Komercjalizacja Gore-Tex — pierwsze namioty Early Winters Ltd. |
| 1978 | Pierwsze kurtki z membraną Gore-Tex — linia Early Winters |
| 1981 | Gore-Tex w skafandrach astronautów wahadłowca Columbia (STS-1). Pierwsze profesjonalne linie alpinistyczne — Berghaus, Lowe Alpine |
| 1989 | Debiut programu „Guaranteed to Keep You Dry” — pierwsza branżowa gwarancja wodoszczelności od dostawcy tkaniny |
| 1995–1996 | Arc'teryx (założony 1989 jako Rock Solid, rebranding 1991) licencjonuje Gore-Tex i wprowadza pierwsze kurtki alpinistyczne |
| 1991 | Debiut WINDSTOPPER — wiatrochronnej membrany ePTFE bez pełnej wodoszczelności |
| 1997 | Wygaśnięcie patentu US 3,953,566 — ePTFE dostępne dla innych producentów (eVent, BHA Technologies) |
| 1998 | Debiut Gore-Tex Paclite — 2.5L pack-light |
| 2007 | Debiut Gore-Tex Pro — 3L alpinistyczny, MVTR 25 000+ |
| 2012 | Debiut Gore-Tex Active — ultralekki do biegania |
| 2013 | Redesign Gore-Tex Pro — warianty Most Rugged / Most Breathable / Stretch |
| 2017 | Debiut Gore-Tex Paclite Plus — ulepszony 2.5L |
| 2018 | Rebranding WINDSTOPPER → Gore-Tex Infinium |
| 2020 | REACH (UE): zakaz PFOA (C8) — dotyczy starszych DWR i procesu produkcji ePTFE |
| wrzesień 2021 | W. L. Gore ogłasza membranę ePE (expanded polyethylene) — pierwszy wariant bez celowo dodawanych PFAS |
| jesień 2022 | Patagonia Storm Shift — pierwsza komercyjna kurtka z Gore-Tex ePE |
| 2023 | Powrót nazwy WINDSTOPPER (obok Gore-Tex Infinium). Pozwy w Cecil County, Maryland — zanieczyszczenie wód PFAS |
| 2024 | Rollout Gore-Tex ePE w pozostałych liniach (Arc'teryx, Mammut, Salomon) |
| 2025–2026 | Przejście Gore-Tex Pro na ePE. Praktycznie wszystkie nowe kurtki Gore-Tex dostarczane są z membraną ePE |
Równoległa linia historyczna: John W. Cropper z Nowej Zelandii opracował ePTFE w 1966 r., trzy lata przed Gore, ale zachował proces jako tajemnicę handlową i nigdy nie skomercjalizował technologii. Patent amerykański 1976 pozostał w rękach Gore. Spór o pierwszeństwo rozstrzygnął sąd federalny USA (Gore v. Garlock, 1983) — Cropper stracił roszczenia z uwagi na utajnienie procesu.
Kontrowersja siedziby: polskie blogi często podają „Newark, New Jersey”. Poprawnie: Newark, Delaware (stan Delaware, ok. 160 km od Newark w New Jersey — różne miasta). W. L. Gore & Associates nadal ma siedzibę w Delaware, z fabrykami w USA, Niemczech, Szkocji, Chinach i Japonii.
Warianty Gore-Tex — pełne portfolio 2026
Gore-Tex to rodzina wariantów różniących się przeznaczeniem, konstrukcją laminatu, oddychalnością i trwałością. Wszystkie spełniają słup wody ≥28 000 mm H₂O (z wyjątkiem Infinium/WINDSTOPPER, który jest softshellem wiatrochronnym bez pełnej wodoszczelności).
| Wariant | Debiut | Przeznaczenie | Laminat | Słup wody (mm H₂O) | MVTR (g/m²/24h) | R_et (m²·Pa/W) |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Gore-Tex (klasyczny 3L) | 1977–1978 | outdoor ogólny, turystyka górska | 2L / 2.5L / 3L | 28 000+ | 17 000–20 000 | 6–13 |
| Gore-Tex Pro | 2007 (redesign 2013) | alpinizm, ekspedycja, ekstremalne warunki | 3L z Micro Grid Backer | 28 000+ | 25 000+ | <6 |
| Gore-Tex Paclite | 1998 | pack-light, awaryjna kurtka w plecaku | 2.5L z nadrukiem ochronnym | 28 000+ | 12 000–15 000 | 13–20 |
| Gore-Tex Paclite Plus | 2017 | ulepszony Paclite — wyższa oddychalność | 2.5L | 28 000+ | 15 000–20 000 | 6–13 |
| Gore-Tex Active | 2012 | bieganie, ski touring, wysoki wysiłek cardio | 3L z C-Knit Backer | 28 000+ | 25 000+ | 3–4 |
| Gore-Tex Infinium / WINDSTOPPER | 1991 (rebranding 2018, powrót nazwy 2023) | softshell wiatrochronny (NIE pełna wodoszczelność) | 2L / 3L | nieklasyfikowany waterproof | 20 000+ | 3–6 |
| Gore-Tex ePE | 2022 (masowy rollout 2024) | uniwersalny, PFAS-free | 2L / 2.5L / 3L | 28 000+ | 17 000+ | 6–13 |
| Gore-Tex Pro ePE | 2025–2026 | Pro na nowej membranie ePE | 3L | 28 000+ | 25 000+ | <6 |
| Gore-Tex ShakeDry (wycofany) | 2013 (wycofany 2023) | kurtki biegowe — membrana na zewnątrz bez tkaniny wierzchniej | 2L eksponowana membrana | 28 000+ | 25 000+ | <6 |
| Gore-Tex Infinium Stretch | 2018 | softshell elastyczny (trekking, trail running) | 2L / 2.5L z elastanem | nieklasyfikowany waterproof | 20 000+ | 3–6 |
Warianty obuwnicze to osobna rodzina (buty różnią się mechaniką od kurtek):
| Wariant obuwniczy | Przeznaczenie | Konstrukcja |
|---|---|---|
| Gore-Tex Performance Comfort Footwear | buty trekkingowe całoroczne | podszewka Gore-Tex laminowana w cholewce, zamknięta skarpetka membranowa (bootie) |
| Gore-Tex Extended Comfort Footwear | buty letnie, hiking ciepły | membrana bez warstwy izolacyjnej, wyższe MVTR |
| Gore-Tex Insulated Comfort Footwear | buty zimowe, ochrona termiczna | membrana + izolacja (np. Thinsulate™, Primaloft®) |
| Gore-Tex Surround | buty trekkingowe z oddychalnością 360° | kanaliki wentylacyjne w podeszwie pod membraną |
| Gore-Tex Invisible Fit | buty uliczne / trail | membrana zintegrowana z cholewką (+10 µm grubości), bez widocznej podszewki |
Gore-Tex licencjonuje również technologie dla rękawic (Gore-Tex Glove Inserts), skarpet (Gore-Tex Socks) i akcesoriów (czapki, kominiarki). Samodzielnie Gore-Tex nie produkuje odzieży ani obuwia — licencjonuje membranę partnerom pod rygorystyczną kontrolą jakości.
Szukasz kurtki z membraną Gore-Tex?
Wyszukiwarka ciuchly.pl filtruje odzież po procentowym składzie materiału. Wpisz konkretny skład — 100% poliamidu, 100% poliestru z ripstopem, lub mieszankę z elastanem — i zobacz produkty z oznaczoną membraną Gore-Tex, Sympatex lub eVent.
Filtruj kurtki wg składuGore-Tex ePE — rewolucja bez PFAS
Wrzesień 2021 — W. L. Gore & Associates ogłasza ePE (expanded polyethylene) jako pierwszą membranę Gore bez celowo dodawanych PFAS. Kontekst: regulacje UE REACH zakazujące PFOA (2020) i PFHxA (IV 2026, rozporządzenie UE 2024/2462), pozwy zbiorowe w USA o zanieczyszczenie wód, globalna presja Textile Exchange i bluesign®.
Chemia ePE vs ePTFE
| Parametr | Klasyczny Gore-Tex (ePTFE) | Gore-Tex ePE |
|---|---|---|
| Baza chemiczna | politetrafluoroetylen (fluoropolimer, C–F) | polietylen (poliolefina, C–H) |
| Wzór monomeru | (-CF₂-CF₂-)ₙ | (-CH₂-CH₂-)ₙ |
| Zawartość fluoru | ~76% masy (fluoropolimer) | 0% (bez fluoru) |
| PFAS w procesie produkcji | historycznie obecne (PFOA do 2013 r., PFHxA / dispersyjne PFC) | bez celowo dodawanych PFAS |
| Masa membrany | ~40–80 g/m² | ~25–55 g/m² (~30–50% niższa) |
| Grubość membrany | ~0,01 mm (10 µm) | ~0,005–0,008 mm (5–8 µm) |
| Słup wody | ≥28 000 mm H₂O | ≥28 000 mm H₂O (identyczna) |
| MVTR (typowo) | 17 000–25 000+ g/m²/24h | 17 000+ g/m²/24h (porównywalna) |
| Odporność termiczna | −240°C do +260°C | −30°C do +105°C (niższa) |
| Odporność chemiczna (rozpuszczalniki) | odporny na wszystkie rozpuszczalniki organiczne | gorsza — rozpuszczalniki alifatyczne atakują polietylen |
| Recyklingowalność | ograniczona (fluoropolimer nie depolimeryzuje) | lepsza — polietylen jest zasadniczo termoplastyczny |
Oś czasu rolloutu
| Rok | Faza | Szczegóły |
|---|---|---|
| wrzesień 2021 | ogłoszenie | W. L. Gore publikuje biała księgę Gore-Tex ePE, prezentacja w branży outdoor (OutDoor by ISPO) |
| jesień 2022 | pierwsze komercyjne produkty | Patagonia Storm Shift 2L, Mammut Convey, Rab Khroma Kinetic |
| 2023 | rollout w średnim segmencie | Norrøna, Helly Hansen, Mountain Equipment, Jones Snowboards |
| 2024 | rollout w kurtkach premium | Arc'teryx Beta, Salomon Outpeak, Fjällräven Keb Eco-Shell na ePE (w niektórych kolekcjach), Adidas Terrex |
| 2025 | debiut Gore-Tex Pro na bazie ePE | ostatnia linia przechodzi na nową membranę |
| 2026 | stan obecny | praktycznie wszystkie nowe kurtki Gore-Tex na rynku mają ePE — klasyczny ePTFE dostępny głównie w produktach z zapasów |
DWR w kurtkach ePE
Rewolucja ePE dotyczy nie tylko membrany, ale i DWR. Klasyczne fluoropolimerowe DWR (C8, C6) są zastępowane przez DWR bezfluorowe (C0) — parafina, silikon, dendrymery, polimery akrylowe. Efekt praktyczny:
- Słup wody DWR: porównywalny (1 500–3 500 mm H₂O)
- Trwałość DWR C0: 5–15 prań vs 20–40 prań dla C6 — wymaga częstszej reimpregnacji
- Brak oleofobowości — kurtki C0 szybciej się brudzą (tłuszcz, krem z filtrem UV, olej do smażenia zostawiają plamy)
Konsekwencja: kurtka z membraną ePE wymaga reimpregnacji częściej niż klasyczny Gore-Tex. Nikwax TX.Direct PFC-free i Grangers Performance Repel Plus są kompatybilne z obiema generacjami DWR.
Kontekst PFAS — ECHA, REACH i pozwy
PFAS (per- i polyfluoroalkyl substances) to grupa ponad 4 700 związków fluoroorganicznych. W łańcuchu produkcji klasycznego ePTFE historycznie używano PFOA (kwas perfluorooktanowy, C8) jako pomocnika produkcyjnego. REACH załącznik XVII:
- PFOS — zakazany w UE od 2009
- PFOA (C8) — zakaz od 4 lipca 2020 (rozporządzenie 2020/784)
- PFHxA (C6) — ograniczenia od kwietnia 2026 (rozporządzenie 2024/2462)
- Uniwersalny zakaz PFAS — procedowany przez ECHA (propozycja 2023, wejście planowane 2027–2030)
Pozwy: Cecil County, Maryland (USA) — mieszkańcy pozwali Gore o zanieczyszczenie wód pitnych kwasem perfluorobutanosulfonowym (PFBS) i pochodnymi ze starej fabryki Gore w Elkton. Sprawy toczą się od 2023 r. Podobne roszczenia w Niemczech (Bawaria) i Wielkiej Brytanii (Szkocja). To jeden z powodów przyspieszenia rolloutu ePE.
Dla użytkownika końcowego: kurtka z klasycznym Gore-Tex nie stwarza bezpośredniego zagrożenia zdrowotnego — PTFE jest chemicznie stabilny, OEKO-TEX Standard 100 weryfikuje produkt gotowy. Ryzyko dotyczyło głównie pracowników fabryk i społeczności wokół zakładów. ePE eliminuje problem u źródła.
Pełny kontekst regulacji PFAS — tkanina wodoodporna — PFAS i regulacje 2026.
Specyfikacja techniczna — parametry i normy
Parametry Gore-Tex deklarowane są według międzynarodowych norm ISO. Producent W. L. Gore publikuje karty techniczne dla każdego wariantu — poniższe dane pochodzą z oficjalnych specyfikacji.
| Parametr | Wartość | Norma / metoda pomiaru |
|---|---|---|
| Słup wody (wodoszczelność) | ≥28 000 mm H₂O (po 20 cyklach prania nadal ≥10 000 mm) | ISO 811 (PN-EN 20811:2018) — test Schmerbera |
| MVTR (oddychalność) | 17 000–25 000+ g/m²/24h zależnie od wariantu | ISO 15496:2018 — metoda desiccant |
| R_et (opór pary wodnej) | 3–20 m²·Pa/W zależnie od wariantu (niższe = lepsze) | ISO 11092 — Sweating Guarded Hot Plate |
| Klasa EN 343 (odzież ochronna przed deszczem) | klasa 2 (Paclite) lub klasa 3 (Pro, Active) | EN 343 — odzież ochronna przed deszczem |
| Temperatura robocza | −40°C do +50°C (ePTFE); −30°C do +60°C (ePE) | dane materiałowe |
| Odporność na UV (degradacja) | ePTFE odporny (brak wiązań C–H wrażliwych na foto-utlenianie); ePE umiarkowanie odporny | dane materiałowe |
| Waga laminatu (kurtka 3L typowa) | 120–180 g/m² | produkcja markowa (Arc'teryx, Rab, Mammut) |
| Waga laminatu (kurtka 2.5L Paclite) | 80–120 g/m² | produkcja markowa |
| Waga Gore-Tex ePE 3L | 90–140 g/m² (~30% mniej od ePTFE 3L) | W. L. Gore |
| Gwarancja producenta | „Guaranteed to Keep You Dry” — przewidywana żywotność produktu | W. L. Gore |
| Test na szwach (taśmy uszczelniające) | Gore-Seam Tape 13 mm (standard) lub 22 mm (Pro) | specyfikacja Gore |
| Certyfikacja chemiczna produktu gotowego | OEKO-TEX Standard 100 (większość licencjonowanych marek), bluesign® approved (rosnący udział) | OEKO-TEX / bluesign |
Dwie normy, które trzeba znać:
- ISO 811:2018 (PN-EN 20811:2018) — „Tekstylia. Wyznaczanie odporności na przenikanie wody. Próba ciśnienia hydrostatycznego”. Metoda: próbka 100 cm² poziomo, kolumna wody od góry, wzrost 10 cm H₂O/min. Wynik: ciśnienie przy pojawieniu się trzeciej kropli.
- ISO 15496:2018 — „Tekstylia. Pomiar przepuszczalności pary wodnej tkanin — metoda desiccant” (wariant Mullen). Próbka zamyka chlorek wapnia w komorze 65% RH / 23°C; rejestracja przyrostu masy po 24 godz.
Trzecia istotna norma: ISO 11092 — „Tekstylia. Ocena cech fizjologicznych. Pomiar oporu cieplnego i oporu przenikania pary wodnej w warunkach stałego stanu” (test „Sweating Guarded Hot Plate”). Wynik w m²·Pa/W — niższe oznacza lepszą oddychalność. Klasyfikacja EN 343: poniżej 6 doskonała (klasa 3), 6–13 dobra (klasa 2), 13–40 umiarkowana (klasa 1).
Pełny kontekst pomiarów — tkanina wodoodporna — MVTR i oddychalność.
Gore-Tex vs konkurencja — tabela membran
Gore-Tex dominuje rynkowo, ale nie jest jedyną dobrą membraną. Po wygaśnięciu patentu ePTFE w 1997 r. rynek rozszerzył się o eVent, NeoShell, Dermizax, Sympatex i kilkanaście autorskich technologii marek (DryVent, OutDry, H2No, Omni-Tech). Poniższe porównanie zestawia parametry — dane z kart technicznych producentów.
| Membrana | Producent | Chemia / mechanizm | Słup wody (mm) | MVTR (g/m²/24h) | R_et | PFAS-free | Cena |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Gore-Tex 3L (klasyczny) | W. L. Gore | ePTFE — mikroporowata | 28 000+ | 17 000–20 000 | 6–13 | NIE (wariant ePTFE) / TAK (ePE) | premium |
| Gore-Tex Pro | W. L. Gore | 3L ePTFE / ePE — wzmocniona trwałość | 28 000+ | 25 000+ | <6 | TAK (ePE od 2025) | premium+ |
| Gore-Tex Paclite | W. L. Gore | 2.5L ePTFE z nadrukiem | 28 000+ | 12 000–15 000 | 13–20 | NIE / TAK (ePE) | wysoka |
| Gore-Tex Active | W. L. Gore | 3L ePTFE — C-Knit Backer | 28 000+ | 25 000+ | 3–4 | NIE / TAK (ePE) | premium |
| Gore-Tex ePE | W. L. Gore | expanded polyethylene — mikroporowata | 28 000+ | 17 000+ | 6–13 | TAK | premium |
| eVent Direct Venting | Shawmut Corporation (dawniej BHA) | ePTFE z direct venting (oleofobowe traktowanie włókien) | 20 000–30 000 | 20 000–25 000 | <6 | NIE (fluoropolimer) | wysoka |
| Sympatex 4L | Sympatex Technologies | poliester hydrofilowy — bezporowata | ~45 000 (specyfikacja) | 10 000–15 000 | 10–15 | TAK (od 1986) | średnia-wysoka |
| Dermizax NX | Toray (Japonia) | poliuretan hydrofilowy — bezporowata | 20 000+ | 30 000–50 000 | 6–13 | TAK (PU, bez fluoru) | wysoka |
| Polartec NeoShell | Polartec LLC (Milliken) | elektroprzędzona membrana PU — mikroporowata | 10 000–20 000 | 20 000+ | <6 | TAK (od 2025) | wysoka |
| Pertex Shield | Mitsui & Co. | membrana poliestrowa + PU — mikroporowata | 10 000–20 000 | 10 000–15 000 | 10–15 | TAK (PFC-free od 2023) | średnia |
| DryVent (The North Face) | TNF / własne | PU-powleczony nylon — laminat 2L/2.5L/3L | 10 000–25 000 | 10 000–25 000 | 6–20 | TAK (PFC-free od 2025) | średnia |
| OutDry Extreme (Columbia) | Columbia / OutDry | membrana laminowana od zewnątrz (eliminacja wet out) | 10 000–20 000 | 10 000–20 000 | 6–13 | TAK | wysoka |
| H2No Performance (Patagonia) | Patagonia | PU-powleczony recyklowany nylon | 20 000 | 20 000 | 6–13 | TAK (od 2025) | wysoka |
| Hyvent (TNF, historyczne) | TNF / własne | PU laminowane — wycofywane | 10 000–20 000 | 5 000–15 000 | 13–20 | zależnie od generacji | średnia |
Komentarze techniczne:
- Sympatex — jedyna duża membrana PFC-free od początku produkcji (1986). Bezporowata — porównanie słupa wody z membranami mikroporowatymi (Gore-Tex) jest umowne; Sympatex osiąga 45 000 mm w specyfikacji, ale mechanizm różni się (dyfuzja molekularna vs transport przez pory).
- eVent — ePTFE bez wewnętrznej warstwy oleofobowej, co teoretycznie daje wyższy MVTR. Minus: tkanina wierzchnia nasiąka łatwiej, wymagając silniejszego DWR.
- Dermizax NX — najwyższe MVTR w porównaniu (30 000–50 000), bezporowa PU. Bardzo elastyczna (do 200% rozciągnięcia), ale niższa odporność na ścieranie niż ePTFE.
- Polartec NeoShell — elektroprzędzona membrana, bardziej oddychająca w ruchu niż Gore-Tex klasyczny, ale słup wody niższy (10 000–20 000 mm).
Gore-Tex nie wygrywa w żadnej pojedynczej kategorii — wygrywa w spójnej kombinacji wodoodporności, oddychalności, trwałości i skali licencjonowania (ponad 100 marek). Dla użytkownika w typowych warunkach (hiking, ski, trekking): eVent, Dermizax, NeoShell, Sympatex i H2No są równorzędne lub lepsze w wybranych parametrach.
Laminaty 2L, 2.5L, 3L — recap
Sama membrana nie nadaje się do noszenia bezpośrednio — jest zbyt delikatna. Laminuje się ją z tkaniną wierzchnią i osłoną wewnętrzną w trzech konfiguracjach. Szczegóły konstrukcji — tkanina wodoodporna — laminaty 2L/2.5L/3L.
| Typ | Warstwy | Typowe zastosowanie Gore-Tex | Waga |
|---|---|---|---|
| 2L (dwuwarstwowy) | tkanina wierzchnia + membrana; podszewka siatkowa wisi luźno wewnątrz | kurtki narciarskie, niektóre Gore-Tex Infinium | cięższe (z podszewką) |
| 2.5L (półtorawarstwowy) | tkanina + membrana + nadruk ochronny (mikrokropki PU) | Gore-Tex Paclite, Gore-Tex Paclite Plus | najlżejsze (100–180 g/m²) |
| 3L (trójwarstwowy) | tkanina + membrana + dzianinowa podszewka zespolona trwale | Gore-Tex Pro, Gore-Tex Active, Gore-Tex 3L klasyczny | średnie–cięższe (120–220 g/m²) |
Praktycznie: Pro = zawsze 3L z wzmocnionym laminatem. Active = 3L ultralekki z C-Knit Backer. Paclite / Paclite Plus = 2.5L pack-light. Klasyczny Gore-Tex występuje we wszystkich trzech konfiguracjach zależnie od kolekcji marki.
Marki licencjonowane — kto może używać Gore-Tex
W. L. Gore & Associates nie produkuje odzieży ani obuwia — licencjonuje technologię partnerom w modelu kontrolowanej sieci. Marka wybiera producenta laminatu (Gore), otrzymuje certyfikat „Made of Gore-Tex Fabric”, zobowiązuje się do:
- produkcji w zatwierdzonej fabryce (audyt Gore)
- uszczelniania szwów taśmą Gore-Seam 13 mm (standard) lub 22 mm (Pro)
- stosowania certyfikowanych zamków wodoodpornych (YKK AquaGuard, VISLON)
- procedury kontroli jakości gotowego produktu
- gwarancji „Guaranteed to Keep You Dry” (GTKYD) wobec klienta końcowego
Licencjonowane marki odzieżowe (wybór 2026)
Premium / alpinizm: Arc’teryx (Kanada), Patagonia (USA), Mammut (Szwajcaria), Haglöfs (Szwecja), Rab (UK), Mountain Equipment (UK), Norrøna (Norwegia), Montane (UK), Dynafit (Niemcy), Black Diamond (USA), Berghaus (UK).
Mid / trekking: The North Face (USA), Salomon (Francja), Marmot (USA), Schöffel (Niemcy), Jack Wolfskin (Niemcy), Fjällräven (Szwecja), Helly Hansen (Norwegia), Columbia (USA), Mountain Hardwear (USA).
Bieganie / sport: Salomon (biegi górskie), Brooks (biegowe), Adidas Terrex, Inov-8 (UK), New Balance (niektóre modele).
Buty: La Sportiva, Scarpa, Lowa, Hanwag, Meindl, Asolo, Zamberlan, Vasque, AKU, Merrell, Salomon, Keen, Ecco, Timberland (niektóre linie).
Odzież żeglarska / survival: Musto, Helly Hansen Professional, Gill Marine, Mustang Survival.
Moda / lifestyle (Gore-Tex Infinium): Arc’teryx Veilance, Acronym (Berlin), Nike ACG, Adidas Originals, Stone Island (niektóre kolekcje).
„Made of Gore-Tex Fabric” vs „Gore-Tex Product Technology”
Dwie różne metki:
- Czarna etykieta „Guaranteed to Keep You Dry” — produkt w pełni certyfikowany (Gore-Tex 3L / Pro / Active / Paclite / ePE) z gwarancją wodoszczelności przez żywotność użytkową.
- Biała etykieta „Gore-Tex Infinium / WINDSTOPPER” — produkt wiatrochronny (często softshell), bez pełnej wodoszczelności i bez gwarancji GTKYD. Odporność na deszcz ograniczona.
Red flag na metce: „Inspired by Gore-Tex”, „Gore-Tex technology” (bez konkretnego wariantu), „with Gore-Tex membrane” bez oznaczenia wariantu — to marketing, nie certyfikowane produkty Gore. Prawdziwa metka zawiera dokładny wariant (np. „GORE-TEX Pro Fabric”, „GORE-TEX Paclite Plus Product Technology”) i logo Gore.
Szczegóły nazewnictwa i trade-markowych oznaczeń — włókna syntetyczne — nazwy handlowe.
Pielęgnacja Gore-Tex — protokół prania i reimpregnacji
Wbrew powszechnej opinii pranie nie niszczy Gore-Tex — brud, sól, tłuszcz i pot dławią membranę szybciej niż pralka. Protokół pielęgnacji jest identyczny jak dla innych kurtek membranowych (opisany szczegółowo w tkanina wodoodporna — pielęgnacja), poniżej skrót pod Gore-Tex.
Protokół prania (co pranie, średnio co 10–20 użyć)
- Wypróżnij kieszenie, zapnij zamki i rzepy — chroni membranę przed mechanicznymi uszkodzeniami w bębnie.
- Detergent: Nikwax Tech Wash lub Grangers Performance Wash. Zwykłe proszki, kapsułki i płyny uniwersalne zostawiają osady blokujące mikropory.
- Temperatura 30–40°C, cykl delikatny. Wyższa temperatura może deformować taśmy Gore-Seam na szwach.
- Obroty wirowania 400–600 rpm maksymalnie. Szybsze wirowanie generuje naprężenia na szwach.
- Drugie płukanie — pełne wypłukanie detergentu.
- Suszenie w suszarce bębnowej 20 min niska temperatura — ciepło reaktywuje fluoropolimerowe DWR. Alternatywnie: żelazko przez ręcznik, 110°C, bez pary.
Co NIE robić
- Zmiękczaczy — polimery kationowe blokują mikropory i dezaktywują DWR. Nieodwracalnie po 2–3 praniach.
- Wybielaczy (także kolorowych) — utleniają laminat, dziurawią chemicznie membranę.
- Prania z ręcznikami frotte — pętelki zbierają brud z kurtki, odkładają go w tkaninie.
- Suszenia na kaloryferze cały dzień — lokalne przegrzanie deformuje laminat i rozkleja taśmy.
- Chemicznego prania standardowego — rozpuszczalniki (perchloroeten, heksan) degradują ePTFE i atakują ePE. Dopuszczalne tylko w pralniach z programem outdoor.
Reimpregnacja DWR — co 5–10 prań
Test kontrolny: polej kurtkę wodą. Kropla formuje kulkę i spływa — DWR aktywne. Rozpływa się i nasącza tkaninę wierzchnią — czas na reimpregnację.
| Produkt | Typ | PFC-free | Zastosowanie |
|---|---|---|---|
| Nikwax TX.Direct Wash-In | w pralce (szuflada płukania) | TAK | cała kurtka, 30°C cykl — wszystkie warianty Gore-Tex |
| Nikwax TX.Direct Spray-On | spray na wilgotną tkaninę | TAK | kurtka z puchem / ocieplaczem (nie moczy wypełnienia) |
| Grangers Performance Repel Plus | w pralce lub spray | TAK | uniwersalny, zwłaszcza do Gore-Tex Pro i ePE |
| Grangers 2-in-1 Wash+Repel | łączy pranie i reimpregnację w jednym cyklu | TAK | kompromis dla szybkiej odnowy |
| Nikwax Tech Wash | pranie (nie reimpregnuje) | TAK | standardowy detergent — przed reimpregnacją |
Ważne: wszystkie nowoczesne Nikwax i Grangers są PFC-free — bezpieczne dla środowiska i kompatybilne z membranami ePE i DWR C0. Starsze impregnaty fluoropolimerowe (C8, C6) są wycofywane z rynku UE.
Specjalne przypadki Gore-Tex
- Kurtka z puchem + Gore-Tex — pierz ze 3–4 piłkami tenisowymi w bębnie (rozrywają zbite kulki puchu). Suszenie 3–4 godz. w suszarce, niska temperatura. Reimpregnacja: wyłącznie spray-on (wash-in namoczyłby puch).
- Kurtka żeglarska Gore-Tex po wodzie morskiej — natychmiast wypłucz słodką wodą (sól krystalizuje i dziurawi taśmy Gore-Seam). Dopiero potem pranie z detergentem.
- Gore-Tex Paclite 2.5L — wewnętrzne mikrokropki PU są wrażliwe na tarcie. Pierz zawsze wywrócone na lewą stronę.
- Buty Gore-Tex — NIE prać w pralce. Czyść szczoteczką z miękkim detergentem (Nikwax Footwear Cleaning Gel). Impregnacja: Nikwax Nubuck & Suede Proof lub Fabric & Leather Proof.
Pełny przewodnik pielęgnacji kurtek puchowych — jak prać kurtkę puchową .
Problemy i limitacje — gdzie Gore-Tex zawodzi
Wet out — subiektywny „przeciek”
Najczęstsza skarga użytkowników: „kurtka Gore-Tex Pro za 3 000 zł przemaka po 2 godz. w deszczu”. W 9 na 10 przypadków to nie przeciek membrany, a wet out tkaniny wierzchniej. Mechanizm:
- DWR zużywa się po 20–40 praniach.
- Tkanina wierzchnia przestaje odpychać wodę — nasącza się.
- Mokra tkanina wierzchnia blokuje gradient pary wodnej (na zewnątrz też jest wilgotno).
- Pot z wnętrza skrapla się pod membraną — użytkownik czuje mokrość.
- Subiektywnie: kurtka „przecieka”. Faktycznie: membrana jest szczelna, DWR zużyte.
Rozwiązanie: suszarka 20 min (reaktywacja DWR) + reimpregnacja (Nikwax TX.Direct lub Grangers Repel Plus). W 80% przypadków przywraca pełne działanie.
Długoterminowa degradacja laminatu
Po 8–15 latach intensywnego użytkowania laminat zaczyna się rozwarstwiać (delaminacja) — membrana odkleja się od tkaniny wierzchniej lub podszewki. Objawy: bąble w laminacie, łuszczenie się warstwy wewnętrznej, widoczne pęknięcia. Przyczyny:
- hydroliza klejów laminujących (szczególnie w klimacie tropikalnym / wilgotnym)
- zmęczenie mechaniczne w strefach zginania (łokcie, kaptur, pachy)
- mikrouszkodzenia mechaniczne (paznokcie, gałęzie, zamki plecaka)
Delaminacja jest nieodwracalna — kurtka traci wodoszczelność. Niektóre marki (Patagonia, Arc’teryx) oferują naprawy za opłatą 200–400 zł; nieopłacalne dla kurtek średniej klasy.
Koszt
Kurtka Gore-Tex 3L kosztuje typowo 2–3× więcej niż ekwiwalent z „zwykłą” membraną PU (DryVent, Hyvent starsze generacje). Przyczyny:
- licencja technologii (marka płaci Gore za membranę i prawo użycia logo)
- certyfikowane szwy Gore-Seam (taśma 13/22 mm, profesjonalne zgrzewanie)
- audyt produkcji (Gore weryfikuje fabrykę)
- rygorystyczna kontrola jakości gotowego produktu
Pragmatyczne kryterium: jeśli używasz kurtki 20+ dni w roku w intensywnych warunkach (trekking, ski, alpinizm), Gore-Tex Pro jest ekonomicznie uzasadniony. Dla kilku weekendów w roku w lekkim deszczu wystarczy 2.5L z generyczną membraną PU za 400–600 zł.
Kontrowersja PFAS (historyczna, rozwiązywana)
Klasyczny ePTFE — fluoropolimer z wiązaniami C–F — w samej membranie jest chemicznie stabilny. Ryzyko PFAS dotyczyło:
- procesu produkcji (historyczne użycie PFOA do 2013 r., następnie PFHxA do ~2024)
- zanieczyszczenia wód wokół fabryk Gore (Cecil County, Maryland — pozwy od 2023)
- mikroplastikowego uwalniania się fragmentów ePTFE w praniu (badania ograniczone)
Dla użytkownika końcowego: nie jest to problem bezpośredni — kurtka PTFE spełnia OEKO-TEX Standard 100. Rollout ePE (2022–2026) eliminuje problem u źródła — od 2026 praktycznie wszystkie nowe Gore-Tex są PFAS-free.
Dziesięć mitów o Gore-Tex — korekta
| Mit | Fakt |
|---|---|
| „Gore-Tex to wodoodporny materiał lifetime” | **NIE.** DWR na tkaninie wierzchniej zużywa się po 20–40 praniach i wymaga reaktywacji. Sama membrana wytrzymuje 8–15 lat intensywnego użytkowania, potem laminat może się rozwarstwiać. Gwarancja „Guaranteed to Keep You Dry” obejmuje **przewidywaną żywotność użytkową produktu**, nie „lifetime” w sensie dożywotnim. |
| „Gore-Tex Pro jest 2× bardziej wodoodporny niż klasyczny” | **NIE.** Oba warianty spełniają słup wody ≥28 000 mm H₂O. Pro różni się od klasycznego wyższym MVTR (25 000+ vs 17 000–20 000), niższym R_et (<6 vs 6–13) i wzmocnionym laminatem (materiał wierzchni 40D+, taśmy 22 mm). Cena 2–3× wyższa wynika z tych różnic, nie z większej wodoodporności. |
| „Gore-Tex ePE jest gorszy od klasycznego ePTFE” | **ZALEZY od kontekstu.** W wodoodporności — identyczny (28 000+ mm). W MVTR — porównywalny. W masie — ePE lżejsze o 30–50%. W odporności termicznej — ePE gorsze (−30°C do +105°C vs −40°C do +260°C dla ePTFE). W odporności chemicznej — ePTFE lepsze. Dla typowej kurtki trekkingowej ePE jest równowartościowy, z bonusem PFAS-free. |
| „Gore-Tex oddycha we wszystkich warunkach” | **NIE.** MVTR zależy od **gradientu ciśnienia pary** po obu stronach membrany. Im wyższa wilgotność zewnętrzna i niższa różnica temperatury, tym słabszy gradient i słabszy transfer pary. W ciepłym deszczu (18°C, 95% RH zewnątrz) MVTR może spaść do 30–50% wartości katalogowej. |
| „Wszystkie kurtki Gore-Tex są 3L” | **NIE.** Gore-Tex występuje w 2L (niektóre narciarskie, Infinium), 2.5L (Paclite, Paclite Plus) i 3L (Pro, Active, klasyczny 3L). 2.5L to najlżejszy wariant pack-light; 3L — najcięższy, ale najbardziej trwały. |
| „Gwarancja Gore-Tex to dożywotnia gwarancja” | **NIE** w sensie lifetime. „Guaranteed to Keep You Dry” gwarantuje wodoszczelność przez **przewidywaną żywotność produktu** (reasonable lifetime) — Gore ocenia każde zgłoszenie indywidualnie. Gwarancja obejmuje tylko produkty wykonane przez licencjonowanych partnerów i nie dotyczy normalnego zużycia DWR. |
| „Gore-Tex produkuje plecaki, buty i kurtki” | **NIE.** W. L. Gore & Associates licencjonuje tylko technologię. Plecaki (Ortlieb, Arc'teryx, Osprey), buty (La Sportiva, Lowa, Scarpa, Salomon) i kurtki (Arc'teryx, Patagonia, Mammut) wykonują partnerzy pod certyfikacją Gore. Sama firma Gore produkuje membranę i taśmy uszczelniające. |
| „Paclite to tańsza wersja Pro” | **NIE.** Paclite i Pro to osobne linie o innym przeznaczeniu. Paclite (1998) — 2.5L pack-light, MVTR 12 000–20 000, priorytet: minimalna masa i pakowalność. Pro (2007) — 3L ekstremalny, MVTR 25 000+, priorytet: trwałość i oddychalność w ekstremalnych warunkach. Paclite jest lżejszy i pakowalny, ale mniej trwały; Pro jest cięższy i droższy, ale wytrzymuje ekspedycje. |
| „Gore-Tex to jedyna dobra membrana” | **NIE.** eVent (ePTFE direct venting), Polartec NeoShell (elektroprzędzona PU), Sympatex (hydrofilowy poliester, PFC-free od 1986), Dermizax NX (PU hydrofilowy), Pertex Shield i H2No (Patagonia) to równorzędne alternatywy w wybranych parametrach. Gore-Tex dominuje rynkowo dzięki skali licencjonowania, nie unikalnej technologii. |
| „PFAS w Gore-Tex zagraża zdrowiu noszącego” | **NIE bezpośrednio.** Sama membrana PTFE jest chemicznie stabilna w temperaturach użytkowych — nie uwalnia szkodliwych substancji w trakcie noszenia. Ryzyko PFAS dotyczy procesu produkcji (pracownicy fabryk, skażenia wód wokół zakładów) i mikroplastików w ściekach z prania, nie użytkownika kurtki. Kurtka PTFE spełnia OEKO-TEX Standard 100. Rollout ePE (2022–2026) eliminuje PFAS także z produkcji. |
Filtruj kurtki z membraną wg składu
W wyszukiwarce ciuchly.pl wpisujesz skład procentowy tkaniny wierzchniej: 100% poliamid ripstop, 100% poliester z ECONYL®, mieszankę z elastanem dla softshella. Zamiast przeglądać dziesiątki kurtek z deklaracjami marketingowymi, zobacz tylko produkty spełniające twoje kryteria konstrukcji laminatu.
Przejdź do wyszukiwarkiJak rozpoznać Gore-Tex na metce i hangtagu
Czarna etykieta „GUARANTEED TO KEEP YOU DRY” (czarna/szara)
Czarna etykieta wewnątrz kurtki informuje o pełnej certyfikacji Gore-Tex waterproof. Zawiera:
- logo „GORE-TEX” lub „GORE-TEX PRO / ACTIVE / PACLITE”
- slogan „GUARANTEED TO KEEP YOU DRY”
- kod produktu (weryfikowalny u Gore)
- czasem logo marki kurtki (Arc’teryx, Patagonia, Mammut)
To wskaźnik, że kurtka ma pełną wodoszczelność ≥28 000 mm H₂O, podklejone szwy taśmą Gore-Seam i gwarancję GTKYD.
Biała etykieta „GORE-TEX INFINIUM” / „WINDSTOPPER”
Biała etykieta oznacza produkt softshell wiatrochronny bez pełnej wodoszczelności. Wodoodporność ograniczona (lekki deszcz), membrana koncentruje się na blokadzie wiatru. Nie jest objęta gwarancją GTKYD.
Skład tkaniny wierzchniej na metce składu
Gore-Tex to membrana, nie włókno — na metce składu rozporządzenia UE 1007/2011 zobaczysz wyłącznie tkaninę wierzchnią i podszewkę:
| Skład na metce | Co oznacza |
|---|---|
| 100% PA (poliamid / nylon) | Tkanina wierzchnia nylonowa — typowe w Gore-Tex Pro, trwałe przy wysokim denier. Szczegóły: [poliamid](/materialy/poliamid/). |
| 100% PES (poliester) | Tkanina wierzchnia poliestrowa — typowe w Gore-Tex 3L klasycznym i Paclite. Szczegóły: [poliester](/materialy/poliester/). |
| 88% PA + 12% EL (elastan) | Tkanina elastyczna — softshell Gore-Tex Infinium Stretch lub Gore-Tex Active z elastycznym Micro Grid Backer. Szczegóły: [elastan](/materialy/elastan/). |
| Podszewka: 100% PA lub PES | W 3L podszewka jest laminowana trwale z membraną (dzianina poliestrowa/poliamidowa). W 2L wisi luźno jako osobna warstwa. |
| Membrana: Gore-Tex (osobny tag) | Na głównej metce Gore-Tex wymienia się jako membranę — nie jest liczone do składu procentowego włókien. |
Red flags w opisach marketingowych
- „Inspired by Gore-Tex” — NIE jest Gore-Tex, to marketing budżetowych kurtek z generyczną membraną PU
- „Gore-Tex technology” bez wariantu — zwykle Infinium (softshell), nie waterproof
- „With Gore-Tex membrane” bez oznaczenia wariantu ePE/Pro/Active/Paclite — niespójny marketing
- Brak informacji o taśmach na szwach — nawet najlepsza membrana nie działa przy nieuszczelnionych szwach
- Gramatura tkaniny wierzchniej poniżej 30 g/m² bez informacji o 3L — membrana łatwa do przebicia paznokciem lub gałęzią
Co powinno być w opisie profesjonalnej kurtki Gore-Tex
- Wariant: Gore-Tex 3L / Pro / Active / Paclite / Paclite Plus / ePE / Infinium
- Typ laminatu: 2L, 2.5L, 3L
- Denier tkaniny wierzchniej: 20D / 40D / 70D / 100D (wyższe = trwalsze)
- Typ taśm uszczelniających: fully taped (wszystkie szwy) lub critically taped (krytyczne szwy — ramiona, kaptur)
- Zamki wodoodporne: AquaGuard, VISLON, YKK Water Resistant
- DWR: PFC-free (C0), C6 lub C8. Kurtki 2026+ najczęściej PFC-free.
- Certyfikaty: OEKO-TEX Standard 100, bluesign® approved, Fair Wear Foundation
Normy powołane: ISO 811:2018 (słup wody), ISO 15496:2018 (MVTR), ISO 11092 (R_et), EN 343 (odzież ochronna przed deszczem), rozporządzenie UE 1007/2011 (skład na metce), REACH załącznik XVII (PFOA, PFHxA), rozporządzenie UE 2024/2462 (PFHxA od IV 2026).
Źródła producenckie: Gore-Tex Official, Gore-Tex Technology, W. L. Gore & Associates, Nikwax, Grangers, OEKO-TEX Standard 100, ECHA — PFAS.
Powiązane artykuły: tkanina wodoodporna — parametry, membrany, powłoki, włókna syntetyczne — klasyfikacja, gramatura tkaniny — kurtki waterproof, rodzaje tkanin — hub nadrzędny, neopren .